Κάπνισμα… αυτή η ύπουλη συνήθεια!

Κάπνισμα… αυτή η ύπουλη συνήθεια!

Θέλετε αλλά δεν νοιώθετε έτοιμοι να το κόψετε άμεσα, ή μήπως το έχετε ήδη αποφασίσει;
Σε όποια κατηγορία και αν ανήκετε διαβάστε εδώ πώς θα πετύχετε το στόχο σας…

«Είναι εύκολο να κόψεις το κάπνισμα… Εγώ το έκοψα χιλιάδες φορές…»
Μαρκ Τουέιν.

Καθημερινά και με κάθε τρόπο οι Πνευμονολόγοι προειδοποιούν για τα προβλήματα υγείας που προκαλεί το κάπνισμα και παρουσιάζουν αδιαμφισβήτητα νούμερα και στατιστικές για τον μεγάλο κίνδυνο που αντιμετωπίζει ο καπνιστής, όπως το να εμφανίσει αργά ή γρήγορα κάποια σοβαρή νόσο που σχετίζεται άμεσα με το κάπνισμα. Τέτοιες παθήσεις είναι ο Καρκίνος του Πνεύμονα, η Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια (Χ.Α.Π.), το Έμφραγμα του Μυοκαρδίου και πολλές άλλες.
Επίσης, οι γιατροί επισημαίνουν στους καπνιστές ότι δεν είναι μόνο η πίσσα και η νικοτίνη που αναγράφουν τα πακέτα των τσιγάρων, αλλά και 4.000 περίπου διαφορετικές ουσίες που καθιστούν κάθε διαχωρισμό σε «ελαφριά» και «βαριά» τσιγάρα, πράγμα παραπλανητικό.

Μερικά από τα δηλητήρια που περιέχονται στον καπνό του τσιγάρου

Ακετόνη (Ξεβαφτικό νυχιών), Οξικό Οξύ ( Ξύδι), Αμμωνία (Υγρά καθαρισμού), Αρσενικό (Δηλητήριο, συστατικό ζιζανοκτόνων), Βενζόλιο (Ατμοί Πετρελαίου), Κάδμιο (Μπαταρίες), Μονοξείδιο του άνθρακα (Εκπομπές καυσαερίων), Τετραχλωράνθρακας (Υγρό στεγνού καθαρισμού), D.D.T (Εντομοκτόνο), Υδροκυάνιο (Χρησιμοποιείται στο θάλαμο αερίων στις ΗΠΑ για εκτελέσεις), Μόλυβδος (Ατμοί πετρελαίου), Ισοκυανικό Μεθύλιο (Υπεύθυνο για την οικολογική καταστροφή στην πόλη Bhopal στην Ινδία), Νικοτίνη (Εντομοκτόνο), Πολώνιο – 210 (Ραδιενεργό κατάλοιπο), Πίσσα (Επίστρωση Επιφανειών δρόμου), Ραδόνιο (Ραδιενεργό αέριο), Τολουόλιο (Βιομηχανικός διαλύτης).

Μέθοδοι διακοπής του καπνίσματος

Η διακοπή του καπνίσματος γίνεται με φαρμακευτική ή και μη φαρμακευτική αγωγή, οι οποίες μπορούν να συνυπάρχουν και να αλληλοσυμπληρώνονται, αυξάνοντας έτσι τα συνολικά ποσοστά επιτυχούς διακοπής του καπνίσματος, αλλά και μη υποτροπής.

Μη φαρμακευτική αγωγή

  • Συμβουλευτική παρακίνηση από τον ιατρό, ο οποίος δίνει τα σωστά μηνύματα στον καπνιστή όσον αφορά στα οφέλη της διακοπής του καπνίσματος.
  • Παροχή ενημερωτικού υλικού και κινήτρων, προκειμένου να υπερπηδήσει τα εμπόδια που μπορεί να συναντήσει στην προσπάθεια για διακοπή.
  • Συμπεριφοριστική θεραπεία, όπου με τη βοήθεια γνωσιακών τεχνικών εξετάζονται διεξοδικά οι αντιλήψεις γύρω από το κάπνισμα και τη διακοπή του, με στόχο την τροποποίηση τους και την αντικατάστασή τους από ρεαλιστικές πεποιθήσεις.

Φαρμακευτική αγωγή

  • Θεραπεία υποκατάστασης με νικοτίνη

Με αυτή τη μέθοδο με τα διάφορα υποκατάστατα νικοτίνης που διαθέτουμε προσπαθούμε να μειώσουμε την έντονη επιθυμία για τσιγάρο, τη ψυχολογική εξάρτηση του καπνίσματος, καθώς και τα συμπτώματα στέρησης από την έλλειψη νικοτίνης. Οι ενδεδειγμένες μορφές θεραπείας υποκατάστασης είναι:

  • Τα αυτοκόλλητα νικοτίνης
  • Οι τσίχλες νικοτίνης
  • Το ρινικό σπρέι νικοτίνης
  • Η εισπνεόμενη μορφή νικοτίνης
  • Οι παστίλιες νικοτίνης
  • Η υπογλώσσια μορφή χορήγησης νικοτίνης

 

  • Θεραπεία υποκατάστασης με φαρμακευτικά σκευάσματα
  • Βουπροπιόνη
  • Βαρενικλίνη

Τα δύο παραπάνω φάρμακα, δηλαδή η βουπροπιόνη και η βαρενικλίνη, αποτελούν αναγνωρισμένα, καλά μελετημένα και ασφαλή φαρμακευτικά σκευάσματα, τα οποία βοηθούν σημαντικά στο να αυξηθούν τα συνολικά ποσοστά επιτυχούς διακοπής του καπνίσματος.

Οι καπνιστές διακρίνονται σε δύο κατηγορίες

Α) Οι καπνιστές που θέλουν να κόψουν το κάπνισμα, αλλά δεν αισθάνονται έτοιμοι για να το κάνουν αμέσως.

Σε αυτή την περίπτωση ο εξειδικευμένος στη διακοπή του καπνίσματος πνευμονολόγος, ενημερώνει τον καπνιστή για τις σύγχρονες μεθόδους διακοπής και προσπαθεί να ανιχνεύσει τους λόγους για τους οποίους ο καπνιστής παρά την επιθυμία του να διακόψει το κάπνισμα, το αναβάλει.
Είναι σημαντικό σε αυτή την κατηγορία καπνιστών ο ιατρός να μεταδώσει τα σωστά μηνύματα προς τον καπνιστή όσον αφορά στα οφέλη που θα έχε από τη διακοπή.

Β) Οι καπνιστές που είναι αποφασισμένοι να κόψουν το κάπνισμα

Σε αυτή την κατηγορία, η διαδικασία διακοπής χωρίζεται σε τρία στάδια

  • Στάδιο γνωριμίας, ενημέρωσης, δημιουργίας σχέσης εμπιστοσύνης με τον εξειδικευμένο πνευμονολόγο και επιλογή του τρόπου διακοπής.
  • Βασικό στάδιο διακοπής του καπνίσματος, που είναι το σημαντικότερο και διαρκεί δύο περίπου μήνες. Στο στάδιο αυτό συστήνεται και η φαρμακευτική αγωγή.
  • Στάδιο πρόληψης υποτροπής, όπου ο ασθενής που λαμβάνει φαρμακευτική αγωγή για να διακόψει το κάπνισμα μετά από δύο – τρεις μήνες σταματά και τα φάρμακα και εφόσον έχει διακόψει το κάπνισμα, προγραμματίζονται επισκέψεις περίπου ανά τρίμηνο, που σκοπό έχουν την πρόληψη των υποτροπών.

Στη Μονάδα Ημερήσιας Νοσηλείας YODA και στο Πνευμονολογικό Τμήμα λειτουργεί εξειδικευμένο Ιατρείο Διακοπής Καπνίσματος, στο οποίο γίνεται η επιλογή της κατάλληλης μεθόδου για διακοπή του καπνίσματος και έχει την ευθύνη της διαχείρισης της όλης διαδικασίας.
Απαραίτητη, φυσικά, προϋπόθεση είναι η σωστή συνεργασία μεταξύ ιατρού και υποψήφιου προς διακοπή του καπνίσματος. Με τον τρόπο αυτό αυξάνονται αρκετά τα ποσοστά επιτυχίας και συμβάλλουμε στο κομμάτι της πρόληψης, το οποίο περιλαμβάνει την εκπαίδευση των καπνιστών, την αναγνώριση, την αποφυγή ή την αντιμετώπιση καταστάσεων υψηλού κινδύνου για υποτροπή.

Dr. Γεώργιος Ι. Τασόπουλος MD, PhD
Πνευμονολόγος – Εντατικολόγος
Επιστημονικά Υπεύθυνος
Πνευμονολογικού Τμήματος – Ιατρείου Διακοπής Καπνίσματος